RoHS Nedir? Kablo Demetinde RoHS ve REACH Uyumu
RoHS, elektrikli ve elektronik eşyalarda kurşun, cıva, kadmiyum gibi on tehlikeli maddenin kullanımını sınırlayan Avrupa Birliği direktifidir. Kablo demeti bir elektrikli eşyanın parçası olduğu için kablo, terminal, konnektör, makaron ve lehim dahil her malzemesi bu sınırlara uymalıdır. REACH ise kimyasalları düzenleyen daha geniş bir AB tüzüğüdür ve yüksek önem arz eden maddelerin bildirilmesini ister.
RoHS hangi maddeleri sınırlar?
RoHS (2011/65/AB ve 2015/863 ile yapılan ek) on maddeyi sınırlar. Sınır, ürünün tamamında değil her homojen malzemede ağırlıkça ölçülür: kablo yalıtımı, iletken, terminal kaplaması ayrı ayrı değerlendirilir.
| Madde | Sınır (homojen malzemede) | Kablo demetinde nerede karşılaşılabilir |
|---|---|---|
| Kurşun (Pb) | %0,1 | Lehim, pirinç terminal alaşımı, eski PVC stabilizanları |
| Cıva (Hg) | %0,1 | Kablo demetinde nadir |
| Kadmiyum (Cd) | %0,01 | Eski pigmentler ve kaplamalar |
| Altı değerlikli krom (Cr VI) | %0,1 | Metal yüzey pasivasyonu |
| PBB ve PBDE | %0,1 | Bromlu alev geciktiriciler (yalıtım, konnektör gövdesi) |
| DEHP, BBP, DBP, DIBP (ftalatlar) | %0,1 | Yumuşak PVC yalıtım ve makaron plastifiyanları |
REACH ile RoHS arasındaki fark nedir?
RoHS belirli ürün grubunda belirli maddeleri yasaklar. REACH (1907/2006/AT) tüm kimyasalları kapsar; kablo demeti gibi bir "eşya" için temel yükümlülük, aday listedeki yüksek önem arz eden maddelerden (SVHC) biri eşyada ağırlıkça %0,1 üzerinde bulunuyorsa alıcıya bildirmektir. Aday liste yılda birkaç kez güncellendiği için REACH beyanı tarihli olmalıdır.
Kablo demetinde uygunluk nasıl belgelenir?
Uygunluk, malzeme zincirinden gelir: kablo, terminal, konnektör, makaron ve lehim üreticilerinin RoHS ve REACH beyanları toplanır ve demetin malzeme listesiyle eşleştirilir. Alıcı genellikle demet için tek bir uygunluk beyanı ve gerektiğinde malzeme beyanlarını ister. Muadil malzeme kullanılacaksa, muadilin de beyanı olmalıdır; aksi hâlde uygunluk zinciri kopar. HD Kablo olarak RoHS ve REACH gereksinimini teklif aşamasında soruyor, malzeme seçimini buna göre yapıyoruz.
RoHS istisnaları kablo demetini etkiler mi?
Evet. Bazı kullanımlar süreli istisna kapsamındadır; örneğin talaşlı işlenebilirlik için bakır alaşımındaki kurşun (istisna 6(c)) pirinç terminallerde görülür. İstisnalar belirli tarihlerde yeniden değerlendirildiği için, ürünün satılacağı tarihteki geçerli istisna listesi kontrol edilmelidir. Türkiye'de de elektrikli ve elektronik eşyalar için aynı maddeleri sınırlayan ulusal mevzuat uygulanır.