IP Koruma Sınıfları: IP65, IP67, IP68 Farkı
IP kodundaki iki rakamdan ilki katı cisimlere, ikincisi suya karşı korumayı gösterir. Kablo demetinde koruma sınıfı yalnız konnektörün etiketiyle değil, kablo çapına uygun conta, doğru kapatma ve kullanılmayan pin gözlerinin kör tapayla kapatılmasıyla sağlanır. Bu üçünden biri eksikse konnektör IP67 olsa da demet o sınıfı karşılamaz.
Rakamlar ne anlama geliyor?
Birinci rakam toza ve katı cisimlere karşı korumayı, ikinci rakam suya karşı korumayı belirtir. 6 değeri toz sızdırmaz anlamına gelir; su tarafında 5 tazyikli su püskürtmesine, 7 geçici daldırmaya, 8 sürekli daldırmaya karşı korumayı ifade eder.
| Sınıf | Toz | Su | Tipik kullanım |
|---|---|---|---|
| IP65 | Toz sızdırmaz | Her yönden su püskürtmesi | Dış cephe aydınlatma, kapalı pano dışı bağlantı |
| IP67 | Toz sızdırmaz | Geçici daldırma | Tarım ve iş makinesi, yıkama hattı, dış ortam sensörü |
| IP68 | Toz sızdırmaz | Sürekli daldırma | Dalgıç pompa, su altında kalan bağlantılar |
| IP69K | Toz sızdırmaz | Yüksek basınçlı sıcak su | Basınçlı yıkamaya giren gıda ve araç ekipmanı |
IP67 ile IP68 arasında hangisi gerekir?
Bağlantı suya girip çıkıyorsa IP67, sürekli su altında kalıyorsa IP68 gerekir. Daha yüksek sınıf her zaman daha iyi değildir: IP68 gövdeler daha büyük, daha pahalı ve montajı daha hassastır. Uygulamada asıl belirleyici, suyun basınçlı olup olmadığı ve bağlantının ne kadar süre suyla temas ettiğidir.
Sızdırmazlığı en çok ne bozar?
Üç şey: kablo çapına uymayan conta, tam kapatılmamış kilit ve boş bırakılan pin gözü. Contalar belirli bir dış çap aralığı için üretilir; ince kablo kullanıldığında conta kabloyu sıkmaz ve su kılcal yolla içeri yürür. Overmold (üzerine enjeksiyon) uygulaması bu üç riski de ortadan kaldırdığı için kritik bağlantılarda tercih edilir.
IP kodundaki rakamlar tam olarak ne anlama gelir?
IP (Ingress Protection) kodu IEC 60529 standardında tanımlanır. Birinci rakam katı cisim ve toza, ikinci rakam suya karşı korumayı gösterir. Bir rakamın yerine "X" yazılması o özelliğin test edilmediği anlamına gelir: IPX7 suya karşı sınıflandırılmış, toz için test edilmemiş demektir.
| Birinci rakam | Katı cisim ve toza karşı |
|---|---|
| 0 | Koruma yok |
| 1 | 50 mm üzeri cisim (el teması) |
| 2 | 12,5 mm üzeri cisim (parmak) |
| 3 | 2,5 mm üzeri cisim (alet) |
| 4 | 1 mm üzeri cisim (tel) |
| 5 | Toza karşı korumalı: sınırlı toz girişi çalışmayı bozmaz |
| 6 | Toz sızdırmaz |
| İkinci rakam | Suya karşı |
|---|---|
| 0 | Koruma yok |
| 1 | Dikey damlayan su |
| 2 | 15° eğikken damlayan su |
| 3 | 60°'ye kadar açıyla su serpintisi (yağmur) |
| 4 | Her yönden su sıçraması |
| 5 | Su jeti |
| 6 | Güçlü su jeti |
| 7 | Geçici daldırma (1 metreye kadar, 30 dakika) |
| 8 | Sürekli daldırma (1 metreden derin; derinlik ve süre üreticinin beyanıdır) |
| 9K | Yüksek basınçlı ve yüksek sıcaklıklı su jeti (ISO 20653) |
IP44 ve IP54 nedir?
IP44, 1 mm'den büyük cisimlere ve her yönden su sıçramasına karşı korumadır; iç mekânda nemli alanlar ve saçak altı bağlantılar için yeterlidir. IP54 aynı su korumasına ek olarak toza karşı korumalıdır; tozlu atölye ve makine gövdesi içi için tipiktir. İkisi de su jetine ve daldırmaya karşı koruma sağlamaz.
IP65, IP67 ve IP68 nedir?
Üçü de toz sızdırmazdır; fark suya karşı korumadadır. IP65 su jetine dayanır ama suya batırılamaz. IP67 1 metreye kadar derinlikte 30 dakika daldırmaya dayanır. IP68 bundan daha zor koşulda sürekli daldırma içindir ve derinlik ile süre ürün bazında ayrıca belirtilir; bu yüzden "IP68" etiketi tek başına yeterli bilgi değildir.
Uygulamaya göre hangi IP sınıfı seçilir?
IP sınıfı bağlantının duracağı yere göre seçilir: su sıçraması alan iç mekân için IP44 yeterliyken yere yakın ya da yıkanan dış ortam bağlantısı IP67 gerektirir. Gereğinden yüksek sınıf maliyeti ve montaj zorluğunu artırır, düşük sınıf ise sahada arıza olarak geri döner.
| Ortam | Tipik koşul | Önerilen en düşük sınıf |
|---|---|---|
| Kuru iç mekân, cihaz içi | Toz ve su yok | IP20 |
| Nemli iç mekân, banyo, mutfak cihazı | Su sıçraması | IP44 |
| Tozlu atölye, makine gövdesi | Toz ve sıçrama | IP54 |
| Saçak altı, dış cephe armatürü | Yağmur, rüzgârla gelen su | IP65 |
| Basınçlı suyla yıkanan makine | Hortumla yıkama | IP66 |
| Zemin seviyesi, araç altı, tarım makinesi | Su birikintisi, geçici daldırma | IP67 |
| Havuz, gömülü ya da suya batık bağlantı | Sürekli daldırma | IP68 (derinlik ve süre belirtilerek) |
| Yüksek basınçlı sıcak su ile temizlik | Gıda hattı, araç yıkama | IP69K |
Dış ortamda IP sınıfı tek ölçüt değildir: güneş gören kılıf ve konnektör UV dayanımlı malzemeden, donma ve sıcaklık çevrimine dayanıklı contayla seçilir. HD Kablo olarak teklif aşamasında bağlantının duracağı ortamı soruyor, IP sınıfını konnektör, conta ve kablo dış çapıyla birlikte belirliyoruz.